رئیس جمهور غنی صلاحیت نامگذاری چهارراه عبدالوکیل خان نائب سالار را ندارد
President Ashraf Ghani does not have the authority to re named Abdul Wakil Khan minaret & Squere in Kabul
محمد اشرف غنی رئیس جمهور افغانستان، چهارراهی عبدالوکیل خاان نائب سالار و یکی از قهرمان جنگ افغان و انگلیس را در منطقه دهمزنگ کابل بنام "چوک شهیدان" نام‌گذاری کرد.
و به شاروالی کابل هدایت داده است که برای نام‌گذاری این چهارراهی د اقدام کند.
این تصمیم عجولانه رئیس جمهور شاید بخاطر مصلحت بینی و ضعف مدیریت باشد و یا هم ناآگاهی از تاریخ بنا ها و جا های تاریخی کشور. باساس قانون نامگذاری جاده ها و جا های مهم ، وزارت اطلاعات و فرهنگ کمسیونی دارد تا بعد از بررسی در مورد نامگذاری ها تصمیم گرفته و بعدا شاروالی همان شهرهمکاری کند. این تصمیم رئیس جمهور در تضاد با اصول قانون بوده و باعث ازبین رفتن داشته ها و ارزش های تاریخی کشور ما خواهد شد.
از مقام ریاست جمهور تقاضا دارم تا در منطقه دیگری از شهر کابل بنای را بسازند و آنرا نامگذاری کنند. من این تصمیم جلاتلتمآب رئیس جمهور افغانستان را یک تصمیم عجولانه دانسته و خواهان تجدید نظر خواهم بود
دکتور محمد حلیم تنویر
جهت معلومات بیشتر به گذشته تاریخی این چهار راه و مناره عبدالوکیل خان در دهمزنگ مطلبی را ارائه می نمایم.
این آبده شش رخ و بسیار زیبا در بین پارک قشنگ درچار راهی بریکوت بنا نهاده شده یاد گاریست از شجاعت ومردانه گی نائب سالار عبد الوکیل خان نورستانی که درسنه ۱۳۰۹ش./1930م. درباغ عارف کوهدامن شهید شد.دراثر جنگ های اخیر تخریب شده قابل ترمیم میباشد .
نائب سالار عبدالوکيل خان نورستانی
عبدالوکيل خان نورستانى در سال ١٢٥٤ هجرى شمسى (١٨٧٥ م) در قريۀ کانتيواى نورستان تولد شده است . در دوران حکومت امير عبدالرحمن خان در قطعۀ توپچى گارد شاهى ايفاى وظيفه مينمود. در دوران حکومت امير حبيب الله خان به رتبۀ کرنيلى يا کنډک مشرى ارتقا يافته در قطعۀ “اردلىان حضور” به کار آغاز نمود، و درسال ١٢٩٠ به رتبۀ غونډ مشرى بحيث قوماندان آن قطعه ارتقا يافت . دو سال بعد به حيث قوماندان عسکرى ولايت قندهار تعين شد و به اثر فعاليت در خاموش ساختن قيام مردم قندهار به اخذ مدال صداقت مؤفق گرديد. درسال ١٢٩٤ دوباره به کابل خواسته شد. نخست بحيث قوماندان لواى دوم و بعداً به حيث قوماندان کوټوالى کابل مصروف وظيفه بودند.
عبدالوکيل خان نورستانى بعد از کشته شدن امير حبيب الله خان به رتبۀ جنرالى رسيده ، بعداً بحيث قوماندان لواى دوم کابل و بعد از آن بحيث قوماندان “قواى سرحدى اسمار” تعين شد و در جبهۀ چهارم جنگ استرداد استقلال افغانستان (جبهۀ چترال و ارنوۍ) شرکت نموده رشادت بخرچ داد. جنرال عبدالوکيل خان نورستانى به اثر خدمات شايانى که در اردو انجام داد، در سال ١٢١٩ هجرى شمسى برابر با ١٩٢٠ ميلادى به حيث قوماندان فرقۀ اول پيادۀ مرکز تعين شد. وى بعد از انجام دادن خدماتى در جنگ منگل و اغتشاش ملاى لنگ در سال ١٣٠٤ به رتبۀ نائب سالارى رسيد و به حيث قوماندان عسکرى قطغن و بدخشان مقرر شد.
نائب سالار عبدالوکيل خان نورستانى در دوران زمامداری محمد نادر شاه (١٣٠٨ شمسى) باحفظ رتبه و حيثيت قبلى براى تأمين امنيت شمالى (پروان) به حيث قوماندان قول اردوى دوم کابل تعين شد. وى در ماه سرطان سال ١٣٠٩ براى بار دوم با يک کنډک عسکر عازم کوهدامن شد و به تاريخ چهارم ماه اسد همان سال حين اجراى وظيفه جان به جان آفرين سپرد. جنازۀ نائب سالار عبدالوکيل خان نورستانى از سراى خواجه به کابل انتقال و در تپۀ مرنجان با احترام کامل به خاک سپرده شد، و به پاس خدمات شان يک منار يادگارى در منطقه دهمزنگ اعمار گرديد.
نائب سالار عبدالوکيل خان نورستانی در دوران حکومت حبيب الله کلکانی در کابل نبوده بلکه در زادگاهش منطقۀ “کانتيوا” در نورستان بسر ميبرد. نه تنها اسم وی در لست مامورين عاليرتبۀ دورۀ امانی که گويا به حبيب الله کلکانی بيعت نموده، ديده نميشود، بلکه از دو سند ذيل بوضاحت ديده ميشود که وی از زمان خروج غازی امان الله خان تا بقدرت رسيدن محمد نادر خان در کابل، دور از پايتخت در نورستان بسر ميبرد.
سند اولی فرمان مؤرخ ۲۲ ماه ذولحجه سال ۱۳۴۷ قمری مطابق با ۱۱ جوزای ۱۳۰۸ شمسی از طرف حبيب الله کلکانی ميباشد که کاپی آنرا درين جا نقل ميکنيم.
درين فرمان آمده است که «چون در وقت امان الله خان مخلوع شما برتبۀ نائب سالاری مقرر بوديدو حال هم از شما حرکت مخالف سر نزده است و اسلام دوستی شما ظاهر شده، هرگاه با معيت قومی خود بحضورم حاضر شويد، از طرف من هم برتبۀ مذکور مقرر مي باشيد و اگر خود شما ارادۀ ملاقات را نداشته باشيد جائيکه زندگانی بسر ميبريد کسی به شما مداخلت بي موجبانه ندارد».
سند دوم هم فرمان مؤرخ ۵ ماه جمادی الثانی سال ۱۳۴۸ قمری مطابق با ۱۶ عقرب ۱۳۰۸ شمسی از طرف محمد نادر شاه ميباشد که کاپی آنرا درين جا نقل ميکنيم.
درين فرمان آمده است «می خواهم که شما با وکلای نورستان بکابل بيائيد، از نفری نورستان اگر خواهش ملازمت حکومت و خدمت عسکری دولت متبوعۀ خود را داشته باشند تا دو کندک با خود بياوريد، معاش شان از قرار ماهانه (۲۵) روپيۀ کابلی داده ميشود.
علاوه برين خود مرحوم کاتب هزاره در صفحات ۱۹۰ و ۱۹۳ تذکرالانقلاب حتی از اقدام جنگ نائب سالار عبدالوکيل خان جديدی و قومش عليه سلطۀ حبيب الله خان کلکانی، تصرف فيض آباد بدخشان و آمدن او با قشون قومی خود در فراج غان و پيش آمدجنگ در حدود پل متک کوهستان مينويسد.
عبدالوکيل خانی که در کتاب مرحوم کاتب هزاره به نام سپه سالار عبدالوکيل خان ذکر شده است، عبدالوکيل خان “خروتی” در بعضی از اسناد تاريخی به نام عبدالوکيل خان “خروتی” از حسين کوت و در بعضی هم به نام عبدالوکيل خان “خروتی” از پغمان ذکر شده است .
عبدالوکيل خان “خروتی يکی از همکاران و نزديکان حبيب الله کلکانی بود. مرحوم کاتب هزاره در تذکرالانقلاب (صفحات ۸۸ و ۹۳ ) بدون ذکر «خروتی» از او به نام عبدالوکيل خان سپه سالار ياد نموده است .
Photo
Shared publiclyView activity